Suriname: Goldofbau bedroht de Bësch an d’Ressourcë vun de Wayana

Ronderëm d’Lawa bedroht de Goldofbau d’Liewensraim am Bësch an d’Ressourcen, vun deenen d’Wayana ofhängeg sinn. De Reportage dokumentéiert och d’Grenze vum verfügbare Wëssen iwwer d’Déierewelt an d’Quecksëlwerbelaaschtung.

Am Südoste vu Suriname verännert de Goldofbau ronderëm Kawemhakan a laanscht de Floss Lawa souwuel de Bësch wéi och d’Liewensbedingunge vun de Wayana-Gemeinschaften. Entbëschung, Quecksëlwer, e gemellte Réckgang vum Wëld an Onsécherheet iwwer d’territorial Rechter gräifen an enger schwéier zougänglecher Regioun ineent, wou d’Autoritéite wéineg präsent sinn. De Reportage vu Mongabay weist, firwat d’Konsequenzen net op déi ofgeholzte Fläch reduzéiert kënne ginn.

Eng Bëschlandschaft, déi vu Minneplazen duerchzunn ass

D’Lawa bildt en Deel vun der Grenz tëscht Suriname a Franséisch-Guayana. An dëser Regioun reesen d’Leit haaptsächlech mam Floss oder mam Fliger: Kawemhakan ass weder iwwer eng Strooss nach iwwer e Stroossennetz z’erreechen. Vun den Ufer aus erreechen d’Mineuren e puer Plazen zu Fouss oder mat engem Gelännwon, heiansdo no e puer Deeg Rees duerch de Bësch, esou Mongabay.

Eng Analys vum Monitoring of the Andean Amazon Project (MAAP), dat der Organisatioun Amazon Conservation ugehéiert, schätzt, datt tëscht 2021 an 2024 an der Grenzregioun ongeféier 25 000 Hektar Bësch verluer gaange sinn. Si stellt fest, datt am Joer drop op d’mannst nach 2 800 Hektar entbëscht goufen. Dës Zuele beschreiwen de Verloscht u Bëschbedeckung: Si moossen eleng weder d’Entwécklung vun all eenzelner Aart nach den Zoustand vun alle Liewensraim.

E Bësch ass méi wéi eng Fläch, déi mat Beem bedeckt ass. E bitt ville Liewewiese Plaze fir sech ze reproduzéieren, ze friessen a sech ze bewegen. Wann Terrainen ofgeholzt ginn, fir un d’Gold ze kommen, gi Liewensraim direkt verännert. Weeër, Campementer an Installatioune kënnen d’Liewensraim och fragmentéieren, dat heescht, Gebidder, déi virdrun zesummenhänken, vuneneen trennen. De Reportage dokumentéiert Zougäng an Déifbauplazen laanscht d’Lawa, liwwert awer keng ekologesch Observatiounen, mat deenen d’Auswierkungen op déi lokal Aarte kéinte quantifizéiert ginn.

D’Wëld, eng Verbindung tëscht Liewensraum an Ernärung

Mongabay mellt e Réckgang bei de wëllen Déieren, vun deenen d’Wayana sech zënter laangem ernären. Dës Informatioun muss vun enger wëssenschaftlecher Bestandsopnam ënnerscheet ginn: De Reportage enthält weder en Inventar vun den Aarten nach widderholl Zielen oder e Protokoll, mat deem sech en Trend fir eng bestëmmten Aart feststelle léisst.

Dës Ënnerscheedung ass wichteg. Wann d’Leit manner Déiere gesinn oder jagen, kann dat verschidde Grënn hunn, déi sech mam Reportage net vuneneen ënnerscheede loossen. De Lien tëscht dem Zoustand vun de Liewensraim an de Méiglechkeete fir sech ze versuergen ass dogéint konkret: Wann d’Déieren op de Plazen, déi d’Leit op sich huelen, manner zougänglech oder manner zahlräich ginn, kann dat d’Liewensmëttelressourcë vun de Famillje beaflossen. De Reportage beschreift domat en ekologeschen a soziale Drock, ouni genee festzestellen, wéi vill dozou all eenzele Faktor bäidréit.

Awunner reesen tëscht deenen zwee Länner hin an hier, fir akafen ze goen, hir Famill ze besichen oder hir Kanner an d’Schoul ze begleeden. Anerer iwwerqueren d’Grenz, fir zu Maripasoula ze schaffen, wärend Mineuren d’Aarbechtsplazen erreechen, andeems si de Floss eropfueren an duerno zu Fouss oder mat engem Gelännwon weiderfueren. De Floss an de Bësch sinn also net nëmmen eng natierlech Kuliss: Si bilden e Raum fir Beweegung, Liewensmëttel a wirtschaftlech Aktivitéiten. Fir d’Verännerungen an der Ëmwelt ze verstoen, mussen dës mënschlech Notzungen an d’Liewensraim, vun deenen d’Leit ofhängeg sinn, zesumme betruecht ginn.

Quecksëlwer: e Risiko, keng lokal Diagnos

De Gebrauch vu Quecksëlwer beim Goldofbau ass eng aner Suerg, déi aus der Regioun gemellt gëtt. D’Weltgesondheetsorganisatioun (WHO) erënnert drun, datt Quecksëlwer ënner anerem dem Nerve-, Verdauungs- an Immunsystem schuede kann. Verschidde Bakterie kënnen dat Quecksëlwer, dat an der Ëmwelt ass, a Methylquecksëlwer ëmwandelen, eng Form, déi sech a Waasserorganismen usammelt. Kontaminéiert Fësch a Muschele sinn e wichtege Wee, wéi Mënsche mat dëser Form a Kontakt kommen.

Dëse Mechanismus erkläert, firwat Quecksëlwer eng Verbindung tëscht dem Biergbau, der Waasserëmwelt an der Gesondheet schafe kann. D’Informatiounen aus dem Reportage an dem allgemenge Fiche vun der WHO erlaben et awer net, e geneeë Kontaminatiounsniveau an der Lawa festzestellen oder eng Diagnos bei de genannte Persounen ze stellen. Fir d’lokal Belaaschtung festzestellen, bräicht een entspriechend Miessungen an der Ëmwelt oder an de betraffenen Organismen, souwéi relevant Gesondheetsdaten. De Risiko muss also vun enger tatsächlech gemoossener Belaaschtung ënnerscheet ginn.

D’WHO betount, datt de Quecksëlwergebrauch beim handwierklechen a klengskalege Goldofbau Risiken duerstellt, a recommandéiert, quecksëlwerfräi Ofbautechniken ze fërderen. Op der Héicht vun der Lawa geet et also net nëmmen ëm d’Presenz vun engem Produit: Et geet och ëm d’Aarbechtsmethoden, d’Abléiss an d’Méiglechkeet, Operatiounen ze kontrolléieren, déi wäit vun den ëffentleche Servicer ewech stattfannen.

Den Territoire schützen – iwwer d’Ukënnegungen eraus

D’Regierung vu Suriname huet 2025 ugekënnegt, géint den illegale Biergbau an de Gebrauch vu Quecksëlwer virzegoen, a gläichzäiteg 90 % vun der nationaler Fläch mat Bësch bedeckt ze halen. Mongabay mellt awer, datt de Staat op esou ofgeleeëne Plaze wéi Kawemhakan nëmme ganz wéineg präsent ass. Eng national Ukënnegung geet also net duer, fir ze beleeën, datt eng Moossnam op enger bestëmmter Plaz och wierklech ëmgesat gëtt.

D’Wayana-Verantwortlech hunn e puer lokal Handlungsméiglechkeeten, besonnesch ronderëm d’Landepist vu Kawemhakan. De Reportage beschreift awer komplizéiert Kraaftverhältnisser: Verschidde Mineure froen de Chef ëm Erlaabnis, wärend Konzessioune laut de vun Mongabay befrote Persounen vun Autoritéiten zu Paramaribo ouni virausgoend Consultatioun vun der Gemeinschaft zougedeelt kënne ginn. Déi vun Mongabay befrote Vertrieder vun de Wayana beschreiwen domat, wéi schwéier et ass, hir Kontroll iwwer den Territoire vun hiren Uforelteren unerkennen an respektéiere ze loossen.

D’Fondation Mulokot hëlleft der Gemeinschaft, d’Biergbauaktivitéit an de Bëschverloscht mat Hëllef vu Satellittebiller ze verfollegen an hiren Territoire vun hiren Uforelteren ze kartéieren. Dës Instrumenter kënnen d’Verännerunge siichtbar maachen an d’Landrechtsfuerderunge stäerken; de Reportage weist awer net, datt si d’Entbëschung oder d’Kontaminatioun schonn zeréckgedréckt hunn.

Och Bildung an Aarbechtsméiglechkeeten ausserhalb vum Biergbausecteur gehéieren zu de Méiglechkeeten, déi d’Fondatioun iwwerleet. Si ginn als Projeten duergestallt, net als schonn erreecht Resultater. An dëser Regioun geet et beim Naturschutz net nëmmen ëm d’Fläch vum Bësch, déi nach steet: Hie hänkt och vun der Kontinuitéit vun de Liewensraim, der Waasserqualitéit, de Liewensmëttelressourcen an der Fäegkeet vun de Wayana of, bei Entscheedungen iwwer hiren Territoire matzeschwätzen.